{"id":605,"date":"2020-12-23T20:37:39","date_gmt":"2020-12-23T19:37:39","guid":{"rendered":"http:\/\/cekirdekgunluk.com\/?p=605"},"modified":"2020-12-23T20:37:59","modified_gmt":"2020-12-23T19:37:59","slug":"insan-dogasi2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/?p=605","title":{"rendered":"insan do\u011fas\u01312"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

\u0130nsan biyo-psiko-sosyal bir varl\u0131k. Yani bir ki\u015fiyi anlamak, onun biyolojisini, psikolojisini ve hangi d\u00f6nemde, hangi sosyal ortamda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kavramakla m\u00fcmk\u00fcn. Ba\u015fl\u0131klar ayr\u0131 olsa da t\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7ler hep i\u00e7 i\u00e7edir ve birbirini etkilerler: Biyoloji ve sosyal \u015fartlar psikolojiyi, psikoloji ve biyoloji sosyal \u015fartlar\u0131, sosyal \u015fartlar ve psikoloji biyolojiyi etkiler. Hormonlar, beden, duygu durumu, zihin, sosyal kapasite i\u00e7 i\u00e7edir hep ve dinamiktir; en h\u0131zl\u0131 ve en \u00e7ok bebeklikle \u00e7ocuklukta \u015fekil al\u0131rlar ama geli\u015fim ve de\u011fi\u015fim kap\u0131lar\u0131 hep a\u00e7\u0131kt\u0131r.<\/p>\n\n\n\n

Dolay\u0131s\u0131yla, birinin kendi hayat yolculu\u011funda hangi noktada oldu\u011funu anlamaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, bu s\u00fcre\u00e7lerin paralelde nas\u0131l ilerlemi\u015f oldu\u011funu ve birbirini nas\u0131l etkiledi\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnmek gerekir.<\/p>\n\n\n\n

Bunlar\u0131n aras\u0131ndan, psikolojinin nas\u0131l etkilendi\u011fini k\u0131saca ele alal\u0131m.
Mesela v\u00fccut\/y\u00fcz yap\u0131s\u0131 en temelde genetiktir ama psikolojik etkileri vard\u0131r: Ki\u015finin bunda yapabildi\u011fi \u00e7ok bir \u015fey olmasa da normun d\u0131\u015f\u0131nda k\u0131sa ya da uzun boylu olmas\u0131 hayat\u0131n\u0131 etkileyebilir mesela. Ya da ailede jenerasyondan jenerasyona ge\u00e7en kemerli koca bir burun okul \u00e7a\u011f\u0131nda bir kabusa neden olabilir.
Baz\u0131 fizyolojik durumlar da bir dezavantaja d\u00f6n\u00fc\u015febilir ve ba\u015f edilmesi gereken psikolojik bir y\u00fcke neden olabilir: Tamamen fizyolojik nedenlerle akranlar\u0131ndan \u00e7ok daha t\u00fcyl\u00fc olan, esmer bir gen\u00e7 k\u0131z bu sebeple \u00e7e\u015fitli psikolojik zorluklar ya\u015fayabilir \u00f6rne\u011fin.
Bebe\u011fin ruhsall\u0131\u011f\u0131 se\u00e7emedi\u011fi ve i\u00e7ine do\u011fdu\u011fu \u00e7evresinden, sosyoekonomik s\u0131n\u0131ftan, sosyok\u00fclt\u00fcrel ortamdan etkilenir.<\/p>\n\n\n\n

Her t\u00fcrl\u00fc senaryoda ki\u015fi ba\u015f\u0131na gelenlerle ba\u015f etmek i\u00e7in \u00e7e\u015fitli mekanizmalar kullan\u0131r, bu mekanizmalardan baz\u0131lar\u0131 da \u00e7ok peki\u015ferek karakter yap\u0131lanmas\u0131nda \u00f6ne \u00e7\u0131kar.<\/p>\n\n\n\n

Ayn\u0131 zamanda, bu eksenlerdeki geli\u015fime ba\u011fl\u0131 olarak, herkesin belli bir kapasitesi olur: Herkes potaya sma\u00e7 basamaz, herkes her duyguyu hissedemez ya da bir duyguyu ayn\u0131 \u015fekilde ta\u015f\u0131yamaz. Birini\/kendini anlamaya \u00e7al\u0131\u015fmak bu s\u0131n\u0131rlar\u0131 ara\u015ft\u0131rmay\u0131 ve anlamay\u0131 da kapsar.<\/p>\n\n\n\n

\u0130nsan karma\u015f\u0131kt\u0131r, ama anla\u015f\u0131labilir, ama anlamas\u0131 zaman ister, sab\u0131r ister, detayl\u0131 ara\u015ft\u0131rma ister, ciddi g\u00f6zlem ister.<\/p>\n\n\n\n

Foto\u011fraf, Spark Adobe.<\/pre>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
\u0130nsan biyo-psiko-sosyal bir varl\u0131k. Yani bir ki\u015fiyi anlamak, onun biyolojisini, psikolojisini ve hangi d\u00f6nemde, hangi sosyal ortamda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kavramakla m\u00fcmk\u00fcn. Ba\u015fl\u0131klar ayr\u0131 olsa da t\u00fcm bu s\u00fcre\u00e7ler hep i\u00e7 i\u00e7edir ve birbirini etkilerler: Biyoloji ve sosyal \u015fartlar psikolojiyi, psikoloji ve biyoloji sosyal \u015fartlar\u0131, sosyal \u015fartlar ve psikoloji biyolojiyi etkiler. Hormonlar, beden, duygu durumu, zihin, sosyal […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":608,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[12],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/605"}],"collection":[{"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=605"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/605\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":610,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/605\/revisions\/610"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/608"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=605"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=605"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/cekirdekgunluk.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=605"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}